KUALA LUMPUR, 1 Julai 2026
Malaysia melangkah ke fasa baharu dalam usaha membanteras jenayah siber apabila Dewan Rakyat hari ini meluluskan Rang Undang-Undang Jenayah Siber 2026 selepas mendapat sokongan majoriti Ahli Parlimen menerusi undian suara. Rang undang-undang yang dibahaskan oleh 48 Ahli Parlimen itu digubal bagi menggantikan Akta Jenayah Komputer 1997 yang disifatkan tidak lagi mencukupi untuk menangani ancaman digital moden.
Pembentangan rang undang-undang tersebut hadir ketika negara berdepan peningkatan serangan siber yang semakin kompleks, termasuk penipuan dalam talian, pencurian identiti, serangan perisian tebusan, manipulasi kandungan berasaskan kecerdasan buatan (AI) serta pencerobohan sistem komputer yang melibatkan sektor awam dan swasta. Kerajaan berpandangan kerangka perundangan sedia ada perlu diperkukuh agar seiring dengan evolusi teknologi dan bentuk jenayah digital yang semakin sukar dikesan.
Timbalan Perdana Menteri, Datuk Seri Dr Ahmad Zahid Hamidi ketika menggulung perbahasan menjelaskan bahawa rang undang-undang tersebut tidak memberikan kuasa tanpa had kepada pihak penguat kuasa seperti yang dibimbangi sesetengah pihak. Beliau menegaskan setiap tindakan untuk mengakses sistem komputer atau data elektronik hanya boleh dilakukan mengikut prosedur undang-undang yang ketat serta terhad kepada maklumat yang dinyatakan dalam notis bertulis.
Menurut beliau, perlindungan terhadap hak privasi individu dan maklumat sensitif negara terus dipelihara kerana pelaksanaan undang-undang baharu itu perlu dibaca bersama Akta Rahsia Rasmi 1972. Pendekatan tersebut bertujuan memastikan keseimbangan antara keperluan memperkukuh keselamatan siber negara dengan pemeliharaan hak asasi, kerahsiaan maklumat kerajaan serta kedaulatan institusi Raja-Raja Melayu.
Selain memansuhkan Akta Jenayah Komputer 1997, undang-undang baharu ini turut disediakan bagi membolehkan Malaysia memenuhi komitmen antarabangsa di bawah Konvensyen Budapest mengenai Jenayah Siber dan Konvensyen Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu Mengenai Jenayah Siber. Langkah ini dijangka memperkukuh kerjasama rentas sempadan dalam siasatan serta pendakwaan jenayah siber yang semakin bersifat global.
Ketika rang undang-undang ini dibentangkan untuk bacaan pertama minggu lalu, kerajaan turut menjelaskan bahawa ia mengandungi lapan bahagian dan 61 fasal yang memperluas skop kesalahan jenayah siber. Antara kesalahan yang diberi perhatian ialah akses tanpa kebenaran ke sistem komputer, penipuan digital, pemalsuan maklumat elektronik, penyalahgunaan identiti digital, penyebaran kandungan yang dimanipulasi menggunakan AI serta perkongsian imej intim tanpa kebenaran. Peruntukan baharu ini menunjukkan undang-undang Malaysia kini bergerak seiring dengan cabaran keselamatan siber generasi baharu.
Kelulusan rang undang-undang tersebut turut dilihat sebagai langkah strategik untuk meningkatkan keyakinan pelabur terhadap ekonomi digital negara. Dengan nilai ekonomi digital Malaysia yang terus berkembang dan semakin banyak urusan kerajaan serta perniagaan bergantung kepada platform dalam talian, keupayaan negara menyediakan perlindungan undang-undang yang moden menjadi antara faktor penting dalam menarik pelaburan teknologi dan memperkukuh daya saing di peringkat serantau.
Penganalisis turut berpandangan bahawa cabaran sebenar selepas kelulusan undang-undang ini ialah memastikan pelaksanaannya dilakukan secara telus, profesional dan menghormati hak asasi rakyat. Pengawasan terhadap penggunaan kuasa penyiasatan, latihan kepada agensi penguat kuasa serta kesedaran masyarakat mengenai keselamatan siber dijangka menjadi elemen penting bagi memastikan objektif rang undang-undang ini benar-benar tercapai.
Dengan kelulusan di Dewan Rakyat, Rang Undang-Undang Jenayah Siber 2026 dijangka menjadi asas kepada sistem perundangan yang lebih komprehensif dalam menghadapi ancaman digital masa hadapan. Perhatian kini beralih kepada proses seterusnya sebelum undang-undang tersebut dapat dikuatkuasakan secara rasmi, sekali gus memperkukuh ekosistem keselamatan siber negara untuk jangka panjang.
#Prezcom