KUALA LUMPUR 25 Mei 2025. Hubungan antara Arab Saudi dan Emiriah Arab Bersatu (UAE) pada tahun 2025 masih dicirikan oleh ketegangan yang berpunca daripada persaingan ekonomi, perbezaan dasar luar, serta isu sempadan yang berlarutan. Ketegangan ini mencabar kestabilan Majlis Kerjasama Teluk (GCC), dan mencerminkan cabaran serupa yang pernah dihadapi oleh ASEAN dalam usaha integrasi serantau.
Kedua-dua negara kini giat bersaing untuk menjadi hab perniagaan utama di rantau tersebut. Melalui inisiatif Vision 2030, Arab Saudi mengambil langkah agresif untuk menarik pelaburan asing, termasuk dengan mewajibkan syarikat antarabangsa menubuhkan ibu pejabat serantau di negara itu menjelang 2024. Langkah ini secara langsung mencabar kedudukan UAE sebagai pusat perniagaan global yang selama ini menjadi pilihan utama syarikat antarabangsa.
Selain persaingan ekonomi, isu sempadan maritim turut mencetuskan ketegangan baharu. Pada Mac 2025, UAE secara unilateral menetapkan sempadan maritim baharu yang merangkumi kawasan strategik seperti Kepulauan Yasat. Arab Saudi menolak tindakan ini, mendakwa ia melanggar Perjanjian Jeddah 1974, sekaligus meningkatkan lagi ketegangan politik antara kedua-dua negara.
Dalam konteks geopolitik serantau, Arab Saudi dan UAE mempunyai pendekatan berbeza terhadap konflik seperti di Yaman dan Sudan. Arab Saudi menyokong kerajaan yang diiktiraf antarabangsa di Yaman, manakala UAE terus menyokong kumpulan pemisah seperti Majlis Peralihan Selatan (STC). Di Sudan pula, kedua-dua negara menyokong pihak yang berbeza dalam konflik yang sedang berlangsung.
Namun, meskipun terdapat ketegangan, kedua-dua negara masih mengekalkan kerjasama dalam beberapa bidang strategik, antaranya keselamatan dan pelaburan melalui Majlis Penyelarasan Saudi-Emirati, serta hubungan diplomatik kukuh dalam kerangka GCC.
Situasi ini memberi pengajaran kepada ASEAN dan khususnya Malaysia tentang pentingnya mengekalkan perpaduan serta diplomasi dalam mengatasi cabaran integrasi serantau. Malaysia sebagai anggota pengasas ASEAN terus aktif mendorong inisiatif integrasi melalui Rangka Kerja Pemulihan Komprehensif ASEAN (ACRF), yang bertujuan memperkukuhkan ekonomi dan kestabilan serantau pasca-pandemik.
Krisis di GCC menunjukkan betapa pentingnya mekanisme penyelesaian konflik yang berkesan, sesuatu yang ASEAN telah berjaya uruskan dengan baik. Justeru, keupayaan GCC untuk mengatasi perselisihan Arab Saudi-UAE akan menjadi indikator penting kepada ASEAN tentang keperluan berterusan untuk memperkukuhkan diplomasi dan perpaduan bagi menjamin kestabilan dan kemakmuran rantau Asia Tenggara.
#Prezcom